X
تبلیغات
آشکارسازی واقعیت .روش کار - چارچوب نظری

چارچوب نظری تحقیق

از چه حوضه هایی می توان به موضوع تحقیق نزدیک شد ؟

نظریه ها ابزاری هستند که با آن ها می توانیم دنیا را ببینیم.نظریه ها بیان کننده روابط احتمالی بین متغییر ها هستند و تا زمانی که رد نشده باشند همواره ماهیت احتمالی دارند و تثبیت کننده محتوای مفاهیم هستند وما را به موضوع تحقیق نزدیک می کنند .

 

طرح نظری مسئله تحقیق :

در پست پیش دیدیم که چگونه باید مطالعات اکتشافی (خواندن و مصاحبه اکتشافی )به جمع آوری اطلاعات پرداخت و ایده ها را فراهم کرد ،حال باید محور های اصلي تحقیق را مشخص کرده ویک طرح نظری متناسب با مسئله طرح شده در پرسش آغازی تعیین کنیم .

منظور از طرح نظری مسئله تحقیق (  problematique)نگرش یا چشم انداز نظری است که تصمیم گرفته می شود برای بررسی مسئله ای که در پرسش آغازی طرح شده پذیرفته شود و راه نگاه ما به دنیا را نشان می دهد.

معیار انتخاب ما برای چارچوب نظری ممکن است :

1- دل به خواهی باشد .

2- بر مبنای موفق ترین چارچوب های قبلی مسئله تحقیق را انتخاب کنیم .

3- پیشرفت علم می گوید که کدام تئوری را انتخاب کنیم.

آماده سازی یک طرح نظری کاری است تدریجی که معمولا در سه مرحله صورت می گیرد :

مرحله اول :مرور نکات اصلی متون خوانده شده و مصاحبه ها

مرحله دوم :انتخاب یک چارچوب نظری

مرحله سوم :آشکار سازی چار چوب نظری انتخاب شده

*در مرحله اول ،پس از تامل در متون خوانده شده و مصاحبه ها جنبه های گوناگون مسئله ای که درپرسش  آغازی مطرح شده و نیز روابطی که میان آنها بر قرار است مشخص می گردد .اما این جنبه های گوناگون یک مسئله غالبا در حیطه یا شمول دیدگاه ها و یا جهت گیری های نظری بسیار متفاوت است و فهرستی از دیدگاهها ی گوناگون تهیه می شود که هر یک بر زیر ساخت نظری (تئوری ) مربوط به خود و ساز وکار خود بنا شده اند و گاهی برای فهم این ساز وکار ها و چار چوب نظری هایی  که محققان گذشته به کار بردند بهتر می آید که به اصل نظریه ها مراجعه کرد .

*در مرحله دوم کار محقق عبارت است از انتخاب یک چارچوب نظری که از دو حال خارج نیست. یا باید از میان دید گاههای موجود یکی را که از همه مناسب تر است برگزیند یا باید دید گاهی متفاوت از آنهایی که از پیش وجود داشته اند ،ساخت . که این انتخاب به تدریج و با مقابله و مقایسه دید گاه ها، تمیز  واگرایها وهمگرایی هایشان وتحلیل منطقی پیامد هایشان به عمل می آید .

در این مرحله انتخاب یک چارچوب نظری دو کار کرد ویژه دارد :

1- اجازه می دهد پرسش آغازی را از نو فرمول بندی یا به صورت دقیق تر بیان کرد.

2- به عنوان شالوده ای برای فرضیه هایی به کار می رود که به اعتبار آنها محقق پاسخ منسجمی به این پرسش آغازی خواهد داد.

در واقع انتخاب یک چارچوب نظری برای بررسی مسئله تحقیق علاوه بر تعریف دقیق مسئله تحقیق به انتخاب نگرشی برای بررسی موضوع مورد نظر می پردازد .

*در مرحله سوم کار محقق عیان سازی طرح نظری است که با خصوصیات موضوع تحقیق متناسب است و همین طرح نظری است که شالوده مرحله بعدی ، یعنی ساختن مدل تحلیل ی را تشکیل می دهد .آشکار سازی چار چوب نظری تحقیق یعنی شرح تفصیلی  روش عملی محقق در باره موضوع تحقیق و تعریف دقیق مفاهیم اصلی و سازو کار ها و ارتباط میان آنها وترسیم ساختار مفهومی که قضایایی (فرضیه هایی) را در پاسخ به پرسش آغازی مورد رسیدگی قرار خواهد داد و تاثیرات متقابل در همه این مراحل پرسش آغازی ،ادبیات تحقیق ،(مطالعه اکتشافی )و طرح نظری تحقیق کاملا مشهود است.

 

سازو کار یا تئوری

تئوری عبارت است ازمجموعه به هم پیوسته ای از تعاریف مفاهیم،قضایا وموضوعاتی که پدیده ای را به بطور منظم ومرتب بیان می دارد و روابط بین متغییر ها را تعیین می کند باین ترتیب ،هدف تئوری تشریح تبیین و پیشبینی پدیده های اجتماعی است .

به طور کلی ،تئوری به تریب زیر بر روی واقعیت اثر می گذارد:

 1- مسیر مطالعات علمی را با انواع اطلاعاتی که مورد نیاز است تعیین می کند .

2- طرح نظری تحقیق را به دست می دهد که مفاهیم در دل تئوری ها خود را نشان می دهند.

 3- حقایق وواقعیت را پیش بینی می کند.

 4- مطالب طبقه بندی شده را به کل بزرگتری تعمیم می دهد .

5- شکاف موجود در دانش بشری را مطالعه می کند .

حقایق نیز بر روی تئوری اثر می گذارند :

1- به طرح وتنظیم تئوری ها کمک می کنند.

2- تئوری های موجود را تصحیح ،تایید ویا موقتا رد می کنند .

3- مسیر وموضوع تئوری را عوض می کند و صورت روشن تری در می آورد .

نقش تئوری

باعث مشخص شدن مطالب و مطالعات و حدود مطالعاتی برای کشف واقعیات و پیدایش طرح نظری که سر انجام منجربه فرضیه می شود و چارچوب نظری به تور تئوریک تشبیه شده است که سازو کار ها را مشخص می کند .

به فرایند شبیه سازی دو نظریه که دو نظریه را به هم شبیه می سازد تلفیق تئوریک جدید نظریه گویند .تئوری های مختلف را از طریق مروری بر ادبیات مطالعه اکتشافی می فهمیم و آنهایی که اجتماعی هستند راانتخاب می کنیم . نظریه ها به شرطی قابل ترکیب هستند که مکانیزم ها و سازو کارها ی شبیه به هم داشته باشند یعنی سازو کارهای آنها با هم مشابه باشد که در این صورت به روشن شدن فهرستی از علت ها منتهی می شود آن تئوری هایی که سازو کار آنها با هم مشابه نباشد به آنها چار چوب های رقیب هم می گویند.

چرا از تئوری به سمت عوامل برویم ؟

مفاهیم و عوامل معنای آنها در دل تئوری ها مشخص می شود . یک مفهوم ممکن است در دو تئوری معنای متفاوتی داشته باشد .نظریه پردازان از مفاهیم به ترکیب هایی می رسند که معنای متفاوتی دارند.بسته به این که از کدام تئوری و در کجا آن را معنا کنیم عوامل در باب مفاهیم مشترک متفاوت خواهند بود . ارزش چارچوب نظری به تحلیل است .مثل عینک می ماند ،هر فرد ممکن است یک دیدی نسبت به آن داشته باشد فرق دیدگاه ها در این است که فرد زاویه ای که با آن دنیا را می بی ند متفاوت است پس وقتی از چار چوب نظری تحقیق صحبت می شود در واقع جهان بینی شخص روشن می شود .هیچ چارچوب نظری فی نفسه ارزشمند نیست،ارزشمندی آن ، زمانی است که پاسخ قانع کننده ای به سوال تحقیق بدهد .

                   

                

نوشته شده توسط نیک بخت _ حیدری در یکشنبه یازدهم آذر 1386 ساعت 11:6 | لینک ثابت |
 
offshore
Powered By Blogfa - Designing & Supporting Tools By WebGozar